Odkrywanie nowych miejsc, wolność, car camping, bliskość natury oraz koncentracja na samej trasie podróży, nie jej celu - tak w skrócie można określić istotę sposobu podróżowania, jakim jest overlanding. Czym wyróżniają się jego pasjonaci, jak przygotować się na wyjazd w tym stylu oraz czym tak właściwie jest overlanding? Na te i inne pytania odpowiedzi poznasz w naszym artykule.
Overlanding to samowystarczalna podróż po lądzie, w której celem jest sam proces przemieszczania się, a nie tylko dotarcie do konkretnego punktu docelowego. Łączy w sobie eksplorację słabo dostępnych terenów, niezależność od infrastruktury turystycznej oraz przemyślane bytowanie w naturze.
W filozofii overlandingu chodzi o to, by Twoja długodystansowa podróż i życie podczas wyjazdu były "wolniejsze od reszty świata". Skupiasz się na pokonywanej drodze, nie trzymasz się sztywno ustalonego harmonogramu i trasy wyznaczonej na mapie. Każda przeszkoda to okazja do zmiany planów lub znalezienia rozwiązania, a każdy nocleg to improwizacja - czasami będzie to biwakowanie pod gołym niebem innym razem spanie w samochodzie.
Overlanding rozwija także umiejętności związane z mechaniką pojazdową i nawigacją w przypadku nieprzewidzianych awarii lub stracenia orientacji w terenie.
W overlandingu zalecane jest unikanie głównych szlaków i popularnych atrakcji turystycznych. Polska ma duży potencjał overlandingowy. Jej różnorodny i wielokrotnie trudny do zdobycia teren sprzyja samotnym wyprawom w nieznane.
Off-road to technika jazdy poza asfaltem. Obejmuje pokonywanie trudnego terenu: przeszkód, kolein, błota, stromych podjazdów, piaskowych czy kamienistych dróg. Może być sportowy, techniczny, widowiskowy, ale zawsze bardzo skoncentrowany na samym prowadzeniu samochodu.
To świetny sposób na "wyczyszczenie" głowy, relaks, a przy tym - niesamowicie widowiskowy sposób na dotarcie do nieszablonowych punktów widokowych i miejsc, w które normalnie nie zapuszczają się turyści.
Krótka przejażdżka terenowa może być również dobrym sposobem na przygotowanie się do dłuższej wyprawy overlandingowej.
Najważniejszymi cechami podróży w stylu overlanding są:
Wszystko, czego potrzebujesz podczas swojej podróży masz ze sobą. Woda, zapasy jedzenia, zasilanie, schronienie - wszystko znajduje się w obrębie Twojego auta.
Jedziesz nie po to, by dojechać do celu, lecz po to, by cieszyć się samym faktem zmian otoczenia i nowymi miejscami, które możesz odwiedzić. Twój pojazd nie jest już środkiem transportu z punktu A do punktu B, lecz wielofunkcyjnym narzędziem umożliwiającym realizację przygody. Brak konkretnego planu, trasy czy rezerwacji hotelowych dają Ci swobodę decydowania o trasie w każdym momencie.
Opierasz się wyłącznie na tym, co masz, a więc musisz odpowiednio przygotować się do wyjazdu i wykazać kreatywnością, znajdując zupełnie nowe zastosowania dla posiadanych przedmiotów. W połowie dnia można zjeść prosty posiłek w terenie, ciesząc się spokojem, który Cię otacza, bez wlepiania oczu w ekran i inne "przeszkadzacze".
Overlanding to również poszanowanie przyrody i realna poprawa jakości otaczającego nas świata. Zasada "Leave No Trace" polega na szacunku dla środowiska i pozostawienia miejsca odpoczynku/kempingu w takim samym lub nawet lepszym stanie, niż je zastaliśmy.
Żyjąc w czasach, w których przez cały dzień gdzieś biegniemy, niejednokrotnie trudno jest przestawić się na inne tempo życia. Pomocna może być zmiana mentalności jeszcze przed wyjazdem.
Podróże overlandingowe mogą trwać tygodnie lub miesiące, więc jeśli nie masz możliwości przygotowania się wcześniej, Twoje przyzwyczajenia na pewno ulegną zmianie już w trakcie samej podróży.
Postaraj się na 2-3 dni przed wyjazdem zmienić nieco swój dzień - wstań wcześniej, wypij kawę w spokoju, nie spiesząc się nigdzie, czytając książkę lub po prostu obserwując świat za oknem. W ciągu dnia nie biegaj podczas przygotowywania posiłków i wykonywania codziennych obowiązków - im wolniejsze ruchy, tym spokojniejszy człowiek.
Nie bój się samodzielnie podjąć naprawy, którą do tej pory zlecałeś komuś innemu, przygotuj posiłek, który zwykle zamawiasz z dowozem.
Przemyśl nie sam przebieg trasy, ale raczej przedmioty, które będą Ci potrzebne w różnych, niestandardowych sytuacjach. Skompletowanie odpowiedniego ekwipunku sprawi, że w trasie będziesz spokojny i absolutnie samowystarczalny. Zaprocentuje to również w życiu codziennym - staniesz się bardziej zorganizowany.
Wydaje się oczywistym, że na ten rodzaj podróżowania należy się bardzo dobrze wyposażyć, ale czy na pewno pomyśleliście o wszystkim?
Do overlandingu najlepiej sprawdzi się auto terenowe. Musi ono być jednak odpowiednio wyposażone, by pozwoliło na komfortowe spędzenie w trasie kilku tygodni. Co powinieneś mieć na wyposażeniu?
Pamiętaj, by sprawdzić stan techniczny pojazdu przed wyruszeniem w trasę.
Podróżnicy uprawiający overlanding muszą być przygotowani na brak infrastruktury w najbliższej okolicy, dlatego warto odpowiednio się wyposażyć.
Gdzie najłatwiej o świetną spontaniczną przygodę? Oto kilka miejsc, w których zwolnisz tempo i odłączysz się od zgiełku obecnego świata:
Legendarny, wysokogórski szlak prowadzący przez serce Pamiru. Pamir Highway to popularny kierunek w Tadżykistanie. Oferuje surowe, pustynne krajobrazy, wymagające odcinki szutrowe i możliwość obozowania na wysokościach przekraczających 4000 m n.p.m.
Idealna trasa na europejski overlanding, łącząca gęstą sieć górskich szutrów, dzikie wybrzeża i bogatą kulturę. Oferuje świetne warunki do obozowania na dziko i stosunkowo łatwy dostęp do lokalnej infrastruktury. Trasa przez Bałkany łączy Czarnogórę, Albanię i Macedonię.
Jedna z najbardziej kultowych i wymagających tras wyprawowych na świecie, przecinająca afrykański kontynent z południa na północ. Cape to Cairo to jedna z najdłuższych tras w Afryce. Wymaga pełnej samowystarczalności, przygotowania na zróżnicowane strefy klimatyczne oraz sprawnego pokonywania skomplikowanych procedur granicznych.
Klasyczny, międzystrefowy szlak handlowy, pozwalający na wielomiesięczną eksplorację różnorodnych terenów – od europejskich dróg, przez bezkresne stepy Kazachstanu, po piaszczyste pustynie i majestatyczne góry Azji Centralnej. Silk Road łączy Europę z Chinami przez Azję Centralną.
Dowiedz się jeszcze więcej o overlandingu.
Nie, overlanding to styl życia, a offroad to technika jazdy. Off-road może być elementem składowym overlandingu, jednak sam w sobie offroad nie wymaga samowystarczalności i planowania.
Nie. Kluczem overlandingu jest samowystarczalność, a nie pokonywanie morderczego off-roadu. Na początek wystarczy fabryczny SUV, van, a nawet auto osobowe o nieco wyższym zawieszeniu. Napęd 4x4 i reduktor przydają się w trudniejszym terenie, ale większość popularnych tras wymaga po prostu rozsądku, dobrych opon i umiejętności planowania.
Bezpieczeństwo zależy od przygotowania i wyboru miejsca – wybieraj punkty z dala od wzroku osób postronnych i stosuj się do zasady "Leave No Trace". Legalność zależy od konkretnego kraju. Możesz skorzystać z aplikacji Park4Night aby znaleźć legalne miejsca postoju.
Nie polegaj wyłącznie na standardowych mapach online. Korzystaj z aplikacji nawigacyjnych z możliwością pobrania map w trybie offline (np. Maps.me, Organic Maps, Gaia GPS czy iOverlander). Zawsze warto posiadać papierową mapę wybranego rejonu oraz kompas jako zabezpieczenie awaryjne.
Na początku overlanding kosztuje...nic! Największym błędem jest kupowanie całego ekwipunku przed pierwszym wyjazdem. Zamiast inwestować tysiące w akcesoria, zacznij od tego, co masz. Najlepszym podejściem jest ewolucyjna rozbudowa: pojedź na weekendowy wyjazd i na bieżąco zapisuj, jakiego sprzętu realnie Ci brakowało.